Τι είναι η περιοδοντίτιδα

Με προσεκτική αξιολόγηση και καταρτισμό ενός εξατομικευμένου σχεδίου θεραπείας, η περιοδοντίτιδα μπορεί να αναταθεί. Το κλειδί της επιτυχίας έγκειται στη διατάραξη των βακτηριακών κοινωνίων της υποουλικής μικροβιακής πλάκας και της υιοθέτησης ενός σχολαστικού προγράμματος καθημερινής στοματικής υγιεινής που θα δρα προληπτικά εμποδίζοντας τη μετανάστευση και τον πολλαπλασιασμό των βακτηρίων στο περιβάλλον της ουλοδοντικής σχισμής. Συνοπτικά, η θεραπεία της περιοδοντίτιδας συνοψίζεται στα εξής:

– Α Διδασκαλία Στοματικής Υγιεινής και Μεσοδόντιου Καθαρισμού
Στόχος της διδασκαλίας είναι η εκπαίδευση του ασθενή πάνω στη χρήση μέσων με σκοπό την αποτελεσματική απομάκρυνση της υπερουλικής μικροβιακής πλάκας γύρω και ανάμεσα στα δόντια. Η βελτίωση της στοματικής υγιεινής και η μηχανική διατάραξη της μικροβιακής πλάκας αποτελεί τη βάση και αναφαίρετο κομμάτι της περιοδοντικής θεραπείας. Στη σύγχρονη Περιοδοντολογία, γνωρίζουμε πλέον ότι τα μεσοδόντια βουρτσάκια καθώς και η ηλεκτρική οδοντόβουρτσα παρουσιάζουν σαφή πλεονεκτήματα έναντι των παραδοσιακών μέσων στοματικής υγιεινής (πχ. οδοντογλυφίδες). Υπό αυτό το πρίσμα, το πρώτο βήμα προς την αντιμετώπιση των όποιων προβλημάτων είναι η κατάρτιση και υιοθέτηση από την πλευρά του ασθενή ενός σχολαστικού προγράμματος στοματικής υγιεινής.

– Β Μη Χειρουργική, Επαγγελματική Αφαίρεση των Υποουλικών Μικροβιακών Εναποθέσεων (“Ριζική Απόξεση”) με Ταυτόχρονη Χορήγηση Αντιμικροβιακών Σχημάτων (εφόσον απαιτείται).
Πρόκειται για την ενεργή φάση της συντηρητικής περιοδοντικής θεραπείας. Εφαρμόζοντας αρχικά τοπική αναισθησία, όλες οι εναποθέσεις απομακρύνονται σχολαστικά από τις ριζικές επιφάνειες με τη χρήση ξέστρων υπερήχων, εργαλείων χειρός και σοδοβολής. Η διάρκεια της θεραπείας εξαρτάται από τη βαρύτητα της νόσου και συνήθως διαρκεί 4-6 συνεδρίες. Η θεραπεία αυτή είναι κλειστού τύπου και έχει ελάχιστες ανεπιθύμητες ενέργειες.

Με βάση την κλινική εικόνα, η μη χειρουργική θεραπεία μπορεί να υποστηριχθεί με τη χορήγηση αντιβιοτικών. Σε καμμία περίπτωση, τα αντιβιοτικά δε μπορεί να αποτελέσουν μονοθεραπεία και δε θα πρέπει να χορηγούνται παρά μόνο ταυτόχρονα με την υποουλική διατάραξη των εναποθέσεων της μικροβιακής πλάκας.

– Γ 1ος Επανέλεγχος/αξιολόγηση του αποτελέσματος
Τρεις μήνες μετά την ολοκλήρωση της ενεργούς φάσης εκτελείται ο κύριος επανέλεγχος. Κατά το στάδιο αυτό, ελέγχεται η πρόοδος της επούλωσης των ούλων μέσω νέας μέτρησης όλων των περιοδοντικών θυλάκων στο στόμα. Ελέγχονται επίσης η παρουσία μικροβιακής πλάκας, τρυγίας καθώς και η αιμορραγία των ούλων και επανακαθορίζεται το σχέδιο θεραπείας. Μακροπρόθεσμα, επιθυμούμε να επιτύχουμε μη αιμορραγούντες θυλάκους <4mm οι οποίοι είναι εύκολα προσβάσιμοι μέσω της προσωπικής στοματικής υγιεινής.

– Δ Χειρουργική θεραπεία
Από ανατομική σκοπιά, οι ρίζες των δοντιών μπορεί να παρουσιάζουν ατυπίες όπου η μικροβιακή πλάκα μπορεί να παραμένει εξαιτίας της αδυναμίας του θεραπευτή να προσεγγίσει αυτές τις περιοχές κάτω από τα ούλα. Εάν κατά τον 1ο επανέλεγχο ανιχνευτούν βαθείς θύλακοι ≥6mm, τότε πιθανώς η χειρουργική διόρθωση τους προκρίνεται ως το επόμενο βήμα στην ιεραρχία των θεραπειών. Αυτό συμβαίνει καθώς οι υπολειμματικοί βαθείς θύλακοι αποτελούν κρύπτη βακτηρίων και μπορεί να οδηγήσουν στην αναζωπύρωση της περιοδοντικής φλεγμονής και σε περαιτέρω απώλεια του στηρικτικού οστού. Η χειρουργική διόρθωση των θυλάκων θεωρείται απαραίτητη ώστε να αποφθεχθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο.

Σε κάποιες περιπτώσεις, οι υπολειμματικοί βαθείς θύλακοι παραμένουν σε περιοχές οι οποίες εμφανίζουν ενδοστικές βλάβες. Στη σύγχρονη Περιοδοντολογία, αυτού του είδους οι βλάβες και το χαμένο οστό μπορεί να επιδέχονται επιδιόρθωσης μέσω της εφαρμογής αναγεννητικών χειρουργικών τεχνικών και τη χρήση οστικών μοσχευμάτων. Οι τεχνικές αυτές μπορούν να χρησιμοποιηθούν ακόμα και σε δόντια τα οποία εμφανίζουν σχεδόν καθολική οστική απώλεια με αποτέλεσμα να επιτυγχάνεται η διατήρηση τους για μεγάλο χρονικό διάστημα.

– E Υποστηρικτική Θεραπεία / Φάση Διατήρησης του Αποτελέσματος
Δυστυχώς, η περιοδοντίτιδα πρόκειται για χρόνια νόσο και επομένως δε μπορεί να γίνεται λόγος για πλήρη ίαση. Η επιτυχής θεραπεία όμως, μέσω της μείωσης του βακτηριακού φορτίου, της φλεγμονής και της αιμορραγίας, μπορεί να οδηγήσει προβλέψιμα σε άρση της εξέλιξης της νόσου και περιοδοντική σταθερότητα. Έχει αποδειχθεί ότι η μικροβιακή χλωρίδα σε ρηχούς περιοδοντικούς θυλάκους (<4mm) μπορεί άριστα να διαταραχθεί με τα μέσα στοματικής υγιεινής που διαθέτουμε στο σπίτι. Βαθύτεροι θύλακοι θα πρέπει να καθαρίζονται επαγγελματικά τουλάχιστον 2 φορές το χρόνο. Η διατάραξη αυτή μπορεί πλέον να πραγματοποιείται ατραυματικά με υποουλική σοδοβολή χωρίς να απαιτείται τοπική αναισθησία σε συνεδρίες που διαρκούν λιγότερο από 30 λεπτά.